Werkgeversaansprakelijkheidsverzekering: WEGAM, WEGAV en de werknemersschadeverzekering

Werkgeversaansprakelijkheid is geen randgeval. Het is een van de weinige risico's waarbij de wet de bewijslast bij jou legt in plaats van bij de ander. Voor de meeste werkgevers is dat niet het probleem: het probleem is dat ze denken dat hun bedrijfsaansprakelijkheidsverzekering het wel dekt. Hieronder staat waar die dekking ophoudt, welke oplossingen er zijn en waarin ze van elkaar verschillen.

Wij geven op deze pagina geen juridisch oordeel. Ligt er een concrete claim of een aansprakelijkstelling, schakel dan een jurist of advocaat in. Wat wij doen is het risico in kaart brengen en de verzekeringsoplossingen vergelijken.

Wat is werkgeversaansprakelijkheid?

Werkgeversaansprakelijkheid is de verantwoordelijkheid die je als werkgever draagt voor de veiligheid van je werknemers. Artikel 7:658 van het Burgerlijk Wetboek legt je een zorgplicht op. Loopt een werknemer schade op in de uitoefening van het werk, dan ben je aansprakelijk, tenzij je aantoont dat je aan die zorgplicht hebt voldaan.

Die zorgplicht gaat over de inrichting van de werkplek, het gereedschap en de machines, de instructies die je geeft en het toezicht dat je houdt. Het is een inspanningsverplichting, geen garantie dat er nooit iets gebeurt. Maar de bewijslast ligt omgekeerd ten opzichte van wat mensen gewend zijn: niet de werknemer moet aantonen dat jij tekortschoot, jij moet aantonen dat je genoeg deed. Een dossier met een actuele risico-inventarisatie, gegeven instructies en aantoonbaar toezicht is daarom niet alleen papierwerk.

De reikwijdte is bovendien breder dan alleen het eigen personeel op het eigen terrein. De zorgplicht kan ook gelden voor uitzendkrachten, stagiairs en zzp'ers die onder jouw leiding werken, en voor werk dat elders wordt uitgevoerd. Daarnaast bestaat er een aparte grondslag voor schade die een werknemer lijdt in situaties die met het werk samenhangen zonder dat er sprake is van een klassiek arbeidsongeval. Hoe dat in een concreet geval uitpakt is aan de rechter, niet aan ons.

Bron: Burgerlijk Wetboek art. 7:658.

Waarom je AVB dit vaak niet volledig dekt

Een aansprakelijkheidsverzekering voor bedrijven (AVB) dekt schade aan personen en zaken waarvoor je bedrijf aansprakelijk is. Maar er zit een gat: schade die een werknemer oploopt tijdens verkeersdeelname voor het werk valt er bij veel polissen buiten. Precies daar ontstaat het risico dat je zelf draagt.

De reden is historisch. Een AVB is opgezet voor aansprakelijkheid buiten het verkeer, omdat verkeersrisico's op de motorrijtuigverzekering thuishoren. Alleen dekt een motorrijtuigverzekering de aansprakelijkheid van de bestuurder tegenover anderen, en niet de aansprakelijkheid van de werkgever tegenover die bestuurder. Zit je werknemer zelf achter het stuur, dan is hij bij een aanrijding vaak juist degene met de schade, en dan is er geen tegenpartij die betaalt.

Kijk daarom niet alleen naar de dekkingsomschrijving van je AVB, maar vooral naar de uitsluitingen. Woorden om te zoeken: motorrijtuigen, verkeersdeelname, deelname aan het wegverkeer. Staat daar een uitsluiting, dan draag je dit risico nu zelf. Wat je bedrijfsaansprakelijkheid wél dekt lees je terug bij de bedrijfsverzekering.

Er is nog een tweede reden dat de AVB tekortschiet. Sommige polissen sluiten schade door beroepsziekten uit of beperken die sterk, terwijl juist daar de langlopende claims zitten. En let op de dekking in de tijd: is je polis gebaseerd op het moment van de gebeurtenis of op het moment van de claim? Bij een blootstelling die jaren geleden begon maakt dat verschil.

WEGAM en WEGAV: waar staan die afkortingen voor?

WEGAM staat voor Werkgeversaansprakelijkheid Motorrijtuigen, WEGAV voor Werkgeversaansprakelijkheid Verkeersdeelnemers. Beide dekken de aansprakelijkheid die je als werkgever hebt voor schade van een werknemer die voor het werk aan het verkeer deelneemt. WEGAM gaat over motorrijtuigen, WEGAV is breder en pakt ook de fiets en de voetganger mee.

Beide vormen zijn en blijven aansprakelijkheidsdekkingen. Er wordt pas uitgekeerd als vaststaat dat jij als werkgever aansprakelijk bent. In de praktijk levert dat discussie op over de vraag of je aan je zorgplicht hebt voldaan, en die discussie voer je met een werknemer die op dat moment gewond thuis zit. Dat is precies de reden dat de volgende vorm bestaat.

Heb je voertuigen op naam van de zaak, leg de WEGAM of WEGAV dan naast je bestelautoverzekering of je wagenparkverzekering. Die dekken het voertuig en de aansprakelijkheid richting derden, niet je positie als werkgever tegenover je eigen chauffeur.

Werknemersschadeverzekering (WSV of SVW)

Een werknemersschadeverzekering (WSV, ook wel schadeverzekering voor werknemers of SVW) gaat een stap verder dan een aansprakelijkheidsdekking. Die keert uit aan de werknemer die schade oploopt door een ongeval tijdens het werk, ongeacht of jij als werkgever aansprakelijk bent. Aansprakelijkheid is dus geen voorwaarde voor de uitkering.

Het verschil zit in de vraag die vooraf beantwoord moet worden. Bij een WEGAM of WEGAV is dat: ben jij aansprakelijk? Bij een WSV is dat: heeft je werknemer schade opgelopen door een ongeval in verband met het werk? Dat scheelt een discussie over schuld, en meestal ook maanden.

Voor jou als werkgever heeft dat twee gevolgen die verder gaan dan geld. De verzekering vangt de schade van je werknemer op, ook als het ongeval eigenlijk zijn eigen onhandigheid was. En je houdt de verhouding met die werknemer heel, want je hoeft niet tegenover hem te gaan staan om te betogen dat je genoeg deed. Werkgevers die hier bewust voor kiezen doen dat vaak om die tweede reden.

Let wel op de begrenzingen. Een WSV dekt doorgaans letselschade en de daaruit voortvloeiende gevolgschade, met een maximum per gebeurtenis en per jaar. Opzet en bewuste roekeloosheid zijn uitgesloten. Beroepsziekten met een lange blootstellingsperiode zijn per verzekeraar verschillend geregeld, en dat is bij fysiek of chemisch belastend werk het eerste wat je moet nalezen. Een WSV maakt je bovendien niet immuun voor een claim op grond van artikel 7:658 BW; hij zorgt ervoor dat de schade van je werknemer geregeld wordt zonder dat die claim eerst hoeft te worden uitgevochten.

Wanneer dit speelt in de praktijk

Overal waar mensen voor het werk de weg op gaan of fysiek werk doen. Bezorging en transport, buitendienst en servicemonteurs, bouw en installatie, zorg met wijkroutes, en elk bedrijf waar werknemers met een bestelauto, bakfiets of eigen auto onderweg zijn. Ook woon-werkverkeer speelt bij sommige polissen mee.

Heb je alleen mensen op kantoor die zelden de deur uitgaan, dan is het risico kleiner maar niet nul. De vraag is dan vooral of je AVB de zorgplicht rond de werkplek voldoende dekt en wat er gebeurt bij een dienstreis. Het complete plaatje van je zakelijke dekkingen staat bij onze zakelijke verzekeringen.

De samenhang met ongevallen, verzuim en WIA

Een collectieve ongevallenverzekering keert een vast bedrag uit bij blijvend letsel of overlijden, los van schuld en los van de werkelijke schade. De verzuimverzekering dekt jouw loondoorbetaling, en de WIA-kant dekt het inkomensverlies op lange termijn. Deze dekkingen overlappen deels en vullen elkaar deels aan.

Het onderscheid is makkelijker dan het lijkt als je kijkt naar wie de schade draagt. Een verzuimverzekering beschermt jouw portemonnee: die vangt de twee jaar loondoorbetaling op. Een werkgeversaansprakelijkheidsdekking en een WSV beschermen de portemonnee van je werknemer: die vangen zijn schade op, inclusief het deel dat je loondoorbetaling niet vergoedt.

Loopt het verzuim door naar het derde jaar, dan komt de werknemer in de WIA terecht en mogelijk in de WGA. Daar zakt zijn inkomen, en juist dat inkomensverlies is een van de grootste posten in een letselschadeclaim. Een collectieve ongevallenverzekering keert een vast bedrag uit dat losstaat van de werkelijke schade en is dus geen vervanging: hij is een aanvulling, en soms het enige wat er ligt bij een ongeval waarvoor niemand aansprakelijk is.

In één zin: verzuim en WIA regelen het inkomen, aansprakelijkheid en WSV regelen de schade. Wie alleen het eerste heeft geregeld, heeft de helft.

Waar hangt de premie van af?

Van je loonsom, je aantal werknemers en vooral van het werk dat ze doen. Een administratiekantoor betaalt anders dan een dakdekkersbedrijf. Verder wegen het aantal en type voertuigen mee, of woon-werkverkeer is meeverzekerd, de gekozen verzekerde som per gebeurtenis, je schadeverleden en welke variant je kiest.

Wat we in offertes het vaakst zien terugkomen: de aard van de werkzaamheden en de branchecode, de loonsom, het aantal medewerkers dat structureel onderweg is, het wagenpark, het gekozen verzekerd bedrag per gebeurtenis en per jaar, het eigen risico, het dekkingsgebied (Nederland, Europa of wereldwijd) en het verschil tussen een WEGAM, een WEGAV en een volledige WSV. Bij een WSV telt bovendien mee of beroepsziekten zijn meeverzekerd en op welke voorwaarden.

Wij doen vooraf geen premiebelofte. Wat we wel doen is dezelfde uitgangspunten bij meerdere verzekeraars uitzetten, zodat je bij een prijsverschil kunt zien wat je inlevert. Een goedkopere polis met een ruime uitsluiting op verkeersdeelname dekt precies het risico niet waarvoor je hem afsloot.

Veelgestelde vragen

Meer weten over je zakelijke dekking? Bekijk de bedrijfsverzekering, de verzuimverzekering en het overzicht van onze zakelijke verzekeringen. Rijdt je personeel voor het werk, kijk dan ook naar de bestelautoverzekering en de wagenparkverzekering. Liever direct sparren? Thijs Bouvy denkt met je mee.